Karbon Fiber Güçlendirme

Karbon fiber güçlendirme, mevcut bir yapının taşıyıcı kapasitesini kesit büyütmeden artırmanın en hızlı yoludur. Klasik mantolamada kolon kalınlaşır, kalıp kurulur, beton dökümünden sonra 28 gün beklenir. Karbon fiberde ise uygulama kalınlığı milimetre mertebesindedir ve sistem birkaç gün içinde yük almaya hazır hâle gelir.

Zahan İnşaat, karbon fiber uygulamasını Sika yetkili bayisi olarak sertifikalı sistem ürünleriyle yapar. Bu ayrıntı önemlidir: karbon kumaş ile epoksi reçine aynı üreticinin uyumlu sistemi olmalıdır. Farklı markaların karıştırılması aderans performansını belgelenemez hâle getirir.

Karbon fiber güçlendirme nerelerde kullanılır?

Uygulamayı, elemanın hangi kapasitesinin yetersiz kaldığı belirler:

• Kolon sargılama — kolonun sünekliğini ve eksenel kapasitesini artırır. Deprem performans analizinde en sık çıkan ihtiyaçtır.
• Kiriş eğilme takviyesi — kirişin alt yüzüne yapıştırılan karbon lamel, eğilme momenti kapasitesini yükseltir.
• Kiriş kesme takviyesi — kiriş gövdesine U biçiminde sarılan kumaş kesme kapasitesini artırır.
• Döşeme takviyesi — kat kullanımı değişip yük arttığında (arşiv, depo, makine) döşemeye lamel şeritleri uygulanır.
• Yığma duvar — tarihi ve yığma yapılarda karbon ağ ve kumaşla düzlem içi dayanım kazandırılır.
• Baca, silo, minare — narin ve dairesel kesitli elemanlarda sargı çok verimli çalışır.

Uygulama adımları

Karbon fiber, doğru uygulanmadığında kâğıt gibi davranır. Sonucu belirleyen, kumaşın kendisi değil altındaki hazırlıktır.

• 1. Yüzey hazırlığı — sıva ve gevşek pas payı kaldırılır, beton yüzeyi zımpara veya kumlama ile açılır.
• 2. Onarım — segregasyon, boşluk ve paslanmış donatı tamir harcıyla onarılır; köşeler en az 25 mm yarıçapla yuvarlatılır.
• 3. Astar — epoksi astar sürülerek gözenekler doyurulur.
• 4. Macun — yüzey düzgünsüzlükleri epoksi macunla giderilir.
• 5. Yapıştırma — doyurma reçinesiyle karbon kumaş serilir, rulo ile hava alınır.
• 6. Koruma — UV ve yangına karşı kaplama ya da sıva yapılır.
• 7. Test — pull-off (çekme) testiyle aderans belgelenir.

Karbon fiber mi, betonarme mantolama mı?

İkisi rakip değil, farklı sorunların cevabıdır. Karbon fiber; kapasite açığı sınırlıysa, yapı kullanımdayken çalışılacaksa ve kesit büyütülemiyorsa öne çıkar. Kapasite açığı büyükse, düzensizlik giderilecekse veya yeni perde eklenecekse betonarme mantolama gerekir. Uygulamalarımızın çoğunda ikisi birlikte kullanılır: kritik kolonlar mantolanır, geri kalanı karbon fiberle takviye edilir.

Kapsamdaki başlıklar

• Kolon ve kiriş sargılama
• Döşeme ve perde lamel takviyesi
• Yığma duvarda karbon kumaş kaplama
• Yüzey hazırlığı, epoksi sistem ve çekme testi